การตรวจวินิจฉัยโรคของแพทย์จีนหลักๆนั้นจะเน้นอยู่ที่สี่คู่แปดหลักใหญ่ๆ คือ หยินหยาง ร้อนเย็น ในนอก พร่องแกร่ง เรียกว่า 八纲辩证 เนื่องจากการจับโรคมาจำแนกอย่างคร่าวๆ มองโรคแบบองค์รวมนี้ทำให้หมอจีนรักษาโรคได้อย่างกว้างขวาง เพราะโรคแบบไหนในโลกนี้ พอเข้าสู่ร่างกายมนุษย์ก็จะทำปฎิกริยาต่อร่างกายเราให้มีอาการต่างๆตามแปดหลักข้างบนนี้อยู่ดี เราไม่จำเป็นต้องไปค้นคว้าหาตัวเชื้อโรคที่ทำให้เกิดโรค ก่อนจะเลือกใช้ยา หรือผลิตยาขึ้นมาใหม่เพื่อทำการรักษาโรคนั้นๆ

 

ตัวอย่างที่ชัดเจนในเรื่องนี้ก็เช่นตอน SARS ระบาด มันเป็นโรคติดต่อที่มาแบบปุปปัป ยังไม่ทันได้รู้ตัวเท่าไรก็ทำให้คนจำนวนมากไม่สบายกันไปเรียบร้อย โดยเฉพาะที่ฮ่องกงและกวางโจว แต่หลังจากสร้างความตื่นตระหนกพักใหญ่ทางจีนก็เริ่มที่จะควบคุม SARS ได้ ต้องยกความดีความชอบนี้ให้กับแพทย์จีนเป็นอย่างมาก เพราะได้มีการรวมตัวของหมอจีนช่วยกันวินิจฉัยโรคนี้ และช่วยปกป้องชีวิตคนไข้ด้วยยาจีนเป็นจำนวนไม่น้อย

 

อาการของโรค SARS คือ ตัวร้อน ปวดเมื่อยตัว ไม่มีแรง และมีอาการเกี่ยวกับทางเดินหายใจ เช่น ไอ หอบ จะว่าไปถ้าไม่บอกว่าเป็น SARS ก็คงคิดว่าเป็นหวัดทั่วๆไป ตอนแรกๆโรค SARS นั้นเนื่องจากยังหาสาเหตุไม่ได้ว่าเกิดจากอะไร จึงทำให้การรักษาเป็นไปอย่างไม่ทันการ แต่ว่าถ้ามองจากการตรวจโรคแปดหลักของแพทย์จีนละก็ สามารถบอกได้ว่ามันเป็นโรคประเภท ร้อน นอก และแกร่ง (表实热) พอรู้อย่างนี้แล้วก็สามารถเปิดยาจีนที่ใช้รักษาโรคทางนี้ได้ทันที ข้างล่างนี่คือตำรับยาที่หมอจีนช่วยกันคิดและประกาศบอกทั่วประเทศครับ มีทั้งหมดสามตำรับตามความรุนแรงของโรค

 

1. 鲜芦根20克、银花15克、连翘15克、蝉衣10克、僵蚕10克、薄荷6克、生甘草5克,水煎代茶饮,连续服用七至10天。

2. 苍术12克、白术15克、黄蓍15克、防风10克、藿香12克、沙参15克、银花20克、贯众12克,水煎服,一日两次,连续服七至10天。

3. 贯众10克、银花10克、连翘10克、大青叶10克、苏叶10克、葛根10克、藿香10克、苍术10克、太子参15克、佩兰10克,水煎服,一日两次,连续服用七至10天。

 

ร้อน นอก แกร่ง ถ้าถามคนที่ไม่เป็นหมอว่าเวลาจะแก้ให้แก้ยังไง ลองตอบแบบกำปั้นทุบดินดูสิครับ ผมว่าน่าจะพอตอบกันได้ ร้อนใช่ไหม งั้นฉันก็ใช้ยาเย็นสิ อยู่ข้างนอกเหรอ งั้นฉันก็ใช้ยาที่ดันมันออกไปซะ แกร่งแสดงว่าร่างกายเรายังมีแรงพอสู้กับมันได้ ยังไม่ต้องใช้ยาที่บำรุงร่างกายมากนัก แค่ดันมันออกไปได้ก็พอ

 

ครับ แล้วเราก็ใช้ยาแบบนี้จริงๆครับ หมอจีนถึงได้เน้นความสมดุลไงครับ คัมภีร์จีนโบราณก็สอนกันง่ายๆเลยครับว่า ร้อนก็ทำให้เย็น เย็นก็ทำให้ร้